Τετάρτη, 20 Φεβρουαρίου 2013

ΤΟ ΓΑΪΤΑΝΑΚΙ

ΤΟ ΓΑΪΤΑΝΑΚΙ

Το γαϊτανάκι είναι ένα έθιμο που διατηρείται απαράλλακτο πάνω από έναν αιώνα, κι επιβιώνει σε πολλές περιοχές της Ελλάδος. Η παράδοση λέει ότι το πρωτότυπο αυτό χορευτικό παιχνίδι έφεραν οι πρόσφυγες που ήρθαν από τον Πόντο και τη Μικρά Ασία, κι εγκαταστάθηκαν στη Θεσσαλία αλλά και σε άλλα σημεία του κυρίως ελλαδικού χώρου και των νησιών. Υπάρχουν φυσικά πολλές παραλλαγές του εθίμου ανά την Ελλάδα, όπως και παραλλαγές του τραγουδιού που συνοδεύει το χορό. Σε πολλές περιοχές μάλιστα δε διαφέρει μόνο η διαδικασία, αλλά και ο χρόνος εορτασμού. Αλλού αναβιώνει τη δεύτερη μέρα του Πάσχα, αλλού τα Θεοφάνεια ή και στα μεγάλα πανηγύρια της κάθε περιοχής.
Σίγουρα όμως είναι ένα έθιμο που σχετίζεται άμεσα με τον εορτασμό της αποκριάς. Τα χρώματα, ο χορός και η εντυπωσιακή εικόνα, ταιριάζει απόλυτα με την ατμόσφαιρα και την αισθητική του καρναβαλιού. Συνήθως το Γαϊτανάκι πλέκεται από 12 χορευτές, συχνά ντυμένους με παραδοσιακές στολές, 6 γυναίκες και 6 άντρες. Ένας ακόμη βρίσκεται στο κέντρο του χορού, και κρατάει ένα ψηλό κοντάρι. Στην κορυφή του κονταριού είναι δεμένες 12 κορδέλες, μία για κάθε χορευτή, και καθεμιά διαφορετικού χρώματος. Οι χορευτές και οι χορεύτριες παίρνουν στα χέρια τους από μία κορδέλα, κι αρχίζουν να τραγουδούν το παραδοσιακό τραγούδι, ενώ χορεύουν ρυθμικά και με συγκεκριμένα βήματα γύρω από το δοκάρι. Ενώ κινούνται περιπλέκονται μεταξύ τους, σχηματίζοντας έτσι με τα έντονα χρώματα των κορδελών ένα εντυπωσιακό σχέδιο πάνω στο δοκάρι.
Στη συνέχεια, ο χορός συνεχίζεται αντίστροφα ώσπου να ξετυλιχθεί το Γαϊτανάκι. Σε πολλές περιοχές τα γαϊτάνια (οι κορδέλες που δίνουν το όνομά τους στο έθιμο) δεν ξετυλίγονται, αλλά το κοντάρι με το πολύχρωμο πλέξιμο παραμένει ως σύμβολο του καρναβαλιού. Πρόκειται για ένα έθιμο με βαθιές ρίζες στην ελληνική λαογραφία, το οποίο συντηρείται ως τις μέρες μας χάρη στην όμορφη κι εντυπωσιακή εικόνα που προσφέρει.

Συντάκτης: Α.Γ.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου